اعمال ماه شوال
شب اول
از جمله ليالى شريفه است و در فضيلت و ثواب عبادت و احياى آن احاديثبسيار وارد شده و روايتشده است که آن شب کمتر از شب قدر نيست و از براى آن چند عمل است:
اول غسل است در وقتى که غروب کرد آفتاب.
دوم احيا آن شب به نماز و دعا و استغفار و سؤال از حق تعالى و بيتوته در مسجد.
سوم آنکه بخواند در عقب نماز مغرب و عشا و نماز صبح و عقب نماز عيد الله اکبر الله اکبر لا اله الا الله و الله اکبر الله اکبر و لله الحمد الحمد لله على ما هدانا و له الشکر على ما اولانا.
چهارم آنکه چون نماز مغرب و نافله آن را خواند دستها را بسوى آسمان بلند کند و بگويد يا ذا المن و الطول يا ذا الجود يا مصطفي محمد و ناصره صل على محمد و آل محمد و اغفر لي کل ذنب احصيته و هو عندک في کتاب مبين پس به سجده برود و صد مرتبه در سجده بگويد اتوب الى الله پس هر حاجت که دارد از حق تعالى بخواهد که ان شاء الله تعالى بر آورده خواهد شد و در روايتشيخ است که: بعد از نماز مغرب به سجده رود و بگويد يا ذا الحول يا ذا الطول يا مصطفيا محمدا و ناصره صل على محمد و آل محمد و اغفر لي کل ذنب اذنبته و نسيته انا و هو عندک في کتاب مبين پس بگو صد مرتبه اتوب الى الله.
پنجم زيارت کند امام حسين عليه السلام را که فضيلتبسيار دارد و زيارت مخصوصه اين شب در باب زيارات بيايد ان شاء الله.
ششم ده مرتبه بگويد ذکر يا دائم الفضل را که در اعمال شب جمعه گذشت.
هفتم بجا آورد ده رکعت نمازى که در شب آخر ماه رمضان گذشت.
هشتم بجا آورد دو رکعت نماز در رکعت اول بعد از حمد هزار مرتبه توحيد و در دوم يک مرتبه بخواند و بعد از سلام سر به سجده بگذارد و صد مرتبه بگويد اتوب الى الله پس بگويد يا ذا المن و الجود يا ذا المن و الطول يا مصطفي محمد صلى الله عليه و آله صل على محمد و آله و افعل بي کذا و کذا و به جاى آن حاجات خود را بطلبد و روايت است که حضرت امير المؤمنين عليه السلام اين دو رکعت را به اين کيفيتبجا مىآورد پس سر از سجده برمىداشت و مىفرمود به حق آن خداوندى که جانم به دست قدرت او است هر که اين نماز را بکند هر حاجت از خدا بطلبد البته عطا کند و اگر به عدد ريگهاى بيابان گناه داشته باشد خدا بيامرزد و در روايت ديگر به جاى هزار مرتبه توحيد صد مرتبه وارد شده لکن نماز را بعد از نماز مغرب و نافله آن بايد بجا آورد و شيخ و سيد بعد از اين نماز اين دعا را نقل کرده اند
يا الله يا الله يا الله يا رحمان يا الله يا رحيم يا الله يا ملک يا الله يا قدوس يا الله يا سلام يا الله يا مؤمن يا الله يا مهيمن يا الله يا عزيز يا الله يا جبار يا الله يا متکبر يا الله يا خالق يا الله يا بارئ يا الله يا مصور يا الله يا عالم يا الله يا عظيم يا الله يا عليم يا الله يا کريم يا الله يا حليم يا الله يا حکيم يا الله يا سميع يا الله يا بصير يا الله يا قريب يا الله يا مجيب يا الله يا جواد يا الله يا ماجد يا الله يا ملي يا الله يا وفي يا الله يا مولى يا الله يا قاضي يا الله يا سريع يا الله يا شديد يا الله يا رءوف يا الله يا رقيب يا الله يا مجيد يا الله يا حفيظ يا الله يا محيط يا الله يا سيد السادات يا الله يا اول يا الله يا آخر يا الله يا ظاهر يا الله يا باطن يا الله يا فاخر يا الله يا قاهر يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا ودود يا الله يا نور يا الله يا رافع يا الله يا مانع يا الله يا دافع يا الله يا فاتح يا الله يا نفاح [نفاع ]يا الله يا جليل يا الله يا جميل يا الله يا شهيد يا الله يا شاهد يا الله يا مغيثيا الله يا حبيب يا الله يا فاطر يا الله يا مطهر يا الله يا ملک [مليک ]يا الله يا مقتدر يا الله يا قابض يا الله يا باسط يا الله يا محيي يا الله يا مميتيا الله يا باعثيا الله يا وارث يا الله يا معطي يا الله يا مفضل يا الله يا منعم يا الله يا حق يا الله يا مبين يا الله يا طيب يا الله يا محسن يا الله يا مجمل يا الله يا مبدئ يا الله يا معيد يا الله يا بارئ يا الله يا بديع يا الله يا هادي يا الله يا کافي يا الله يا شافي يا الله يا علي يا الله يا عظيم يا الله يا حنان يا الله يا منان يا الله يا ذا الطول يا الله يا متعالي يا الله يا عدل يا الله يا ذا المعارج يا الله يا صادق يا الله يا صدوق يا الله يا ديان يا الله يا باقي يا الله يا واقي يا الله يا ذا الجلال يا الله يا ذا الاکرام يا الله يا محمود يا الله يا معبود يا الله يا صانع يا الله يا معين يا الله يا مکون يا الله يا فعال يا الله يا لطيف يا الله يا غفور يا الله [يا جليل يا الله ]يا شکور يا الله يا نور يا الله يا قدير [قديم ]يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله يا رباه يا الله اسالک ان تصلي على محمد و آل محمد و تمن علي برضاک و تعفو عني بحلمک و توسع علي من رزقک الحلال الطيب و من حيث احتسب و من حيث لا احتسب فاني عبدک ليس لي احد سواک و لا احد اساله غيرک يا ارحم الراحمين ما شاء الله لا قوة الا بالله العلي العظيم پس به سجده مىروى و مىگويى يا الله يا الله يا الله يا رب يا رب يا رب يا منزل البرکات بک تنزل کل حاجة اسالک بکل اسم في مخزون الغيب عندک و الاسماء المشهورات عندک المکتوبة على سرادق عرشک ان تصلي على محمد و آل محمد و ان تقبل مني شهر رمضان و تکتبني من الوافدين الى بيتک الحرام و تصفح لي عن الذنوب العظام و تستخرج لي يا رب کنوزک يا رحمان.
نهم چهارده رکعت نماز کند
بخواند در هر رکعتى حمد و آية الکرسي و سه مرتبه قل هو الله احد تا براى او باشد به هر رکعتى ثواب عبادت چهل سال و عبادت هر که روزه گرفته و نماز خوانده در آن ماه.
دهم شيخ در مصباح فرموده که در آخر شب غسل کن و بنشين در جاى نماز خود تا طلوع فجر.
روز اول
روز عيد فطر است و اعمال آن چند چيز است:
اول آنکه بخوانى بعد از نماز صبح و نماز عيد آن تکبيراتى را که در شبش بعد از نماز فريضه مىخواندى.
دوم آنکه بخوانى بعد از نماز صبح دعايى را که سيد روايت کرده اللهم اني توجهت اليک بمحمد امامي الخ.
و شيخ اين دعا را بعد از نماز عيد ذکر فرموده.
سوم بيرون کردن زکات فطره است از هر سرى صاعى پيش از نماز عيد به تفصيلى که در کتب فقهيه است و بدان که زکات فطره واجب مؤکد است و شرط قبولى روزه ماه رمضان و سبب حفظ تا سال ديگر است و حق تعالى آن را مقدم بر نماز ذکر فرموده در اين آيه شريفه قد افلح من تزکى و ذکر اسم ربه فصلى.
چهارم غسل است. و بهتر آن است که اگر ممکن شود از نهر غسل کنى و وقت آن بعد از طلوع فجر است تا زمان به جا آوردن نماز عيد چنانچه شيخ فرموده و در جزء روايتى است که غسل را در زير سقفى بکن و چون خواستى غسل کنى بگو اللهم ايمانا بک و تصديقا بکتابک و اتباع سنة نبيک محمد صلى الله عليه و آله پس بسم الله بگو و غسل کن و چون از غسل فارغ شدى بگو اللهم اجعله کفارة لذنوبي و طهر ديني اللهم اذهب عني الدنس.
پنجم پوشيدن جامه نيکو و بکار بردن بوى خوش و رفتن به صحرا در غير مکه براى نماز کردن در زير آسمان.
ششم پيش از نماز عيد در اول روز افطار کنى. و بهتر آن است که به خرما يا به شيرينى باشد و شيخ مفيد فرموده مستحب است تناول کردن مقدار کمى از تربتسيد الشهداء عليه السلام که شفا است از براى هر دردى.
هفتم آنکه چون مهيا شدى از براى رفتن به نماز عيد بيرون نروى مگر بعد از طلوع آفتاب و آنکه بخوانى دعايى را که سيد در اقبال نقل کرده (از جمله از ابو حمزه ثمالى روايت کرده از حضرت امام محمد باقر عليه السلام که فرمود: بخوان در عيد فطر و قربان و جمعه وقتى که مهيا شدى به جهتبيرون رفتن به نماز اين دعا را اللهم من تهيا في هذا اليوم او تعبا او اعد و استعد لوفادة الى مخلوق رجاء رفده و نوافله و فواضله و عطاياه فان اليک يا سيدي تهيئتي و تعبئتي و اعدادي و استعدادي رجاء رفدک و جوائزک و نوافلک و فواضلک و فضائلک و عطاياک و قد غدوت الى عيد من اعياد امة نبيک محمد صلوات الله عليه و على آله و لم افد اليک اليوم بعمل صالح اثق به قدمته و لا توجهتبمخلوق املته و لکن اتيتک خاضعا مقرا بذنوبي و اساءتي الى نفسي فيا عظيم يا عظيم يا عظيم اغفر لي العظيم من ذنوبي فانه لا يغفر الذنوب العظام الا انتيا لا اله الا انتيا ارحم الراحمين.
هشتم خواندن نماز عيد است. و آن دو رکعت است در رکعت اول حمد و سوره اعلى بخواند و بعد از قرائت پنج تکبير بگويد و بعد از هر تکبير اين قنوت را بخواند
اللهم [انت اهل ] اهل الکبرياء و العظمة و اهل الجود و الجبروت و اهل العفو و الرحمة و اهل التقوى و المغفرة اسالک بحق هذا اليوم الذي جعلته للمسلمين عيدا و لمحمد صلى الله عليه و آله ذخرا و شرفا و مزيدا ان تصلي على محمد و آل محمد و ان تدخلني في کل خير ادخلت فيه محمدا و آل محمد و ان تخرجني من کل سوء اخرجت منه محمدا و آل محمد صلواتک عليه و عليهم اجمعين اللهم اني اسالک خير ما سالک منه عبادک الصالحون و اعوذ بک فيه مما استعاذ منه عبادک الصالحون المخلصون
پس تکبير ششم بگويد و به رکوع رود و بعد از رکوع و سجود برخيزد به رکعت دوم و بعد از حمد سوره و الشمس بخواند پس چهار تکبير بگويد و بعد از هر تکبيرى آن قنوت را بخواند و چون فارغ شد تکبير پنجم گويد و به رکوع رود پس نماز را تمام کند و بعد از سلام تسبيح زهرا عليها السلام بفرستد و بعد از نماز عيد دعاهاى بسيار وارد شده است و شايد بهترين آنها دعاى چهل و ششم صحيفه کامله باشد [72]و مستحب است که نماز عيد در زير آسمان و بر روى زمين بدون فرش و بوريا واقع شود و آنکه برگردد از مصلى از غير آن راهى که رفته بود و دعا کند از براى برادران دينى خود به قبولى اعمال.
نهم زيارت کند امام حسين عليه السلام را.
دهم بخواند دعاى ندبه را که بعد از اين بيايد ان شاء الله تعالى و سيد بن طاوس فرموده که چون از دعا فارغ شود به سجده رود و بگويد اعوذ بک من نار حرها لا يطفى و جديدها لا يبلى و عطشانها لا يروى پس بگذارد گونه راست را و بگويد الهي لا تقلب وجهي في النار بعد سجودي و تعفيري لک بغير من مني عليک بل لک المن علي پس بگذارد گونه چپ را و بگويد ارحم من اساء و اقترف و استکان و اعترف پس برگردد به حال سجده و بگويد ان کنتبئس العبد فانت نعم الرب عظم الذنب من عبدک فليحسن العفو من عندک يا کريم پس بگويد العفو العفو صد مرتبه آنگاه سيد فرموده و لا تقطع يومک هذا باللعب و الاهمال و انت لا تعلم ا مردود ام مقبول الاعمال فان رجوت القبول فقابل ذلک بالشکر الجميل و ان خفت الرد فکن اسير الحزن الطويل.
روز بيست و پنجم
سنه صد و چهل و هشتبه قول بعضى وفات امام جعفر صادق عليه السلام واقع شده و بعضى روز وفات را نيمه رجب گفته اند و سبب وفات آن حضرت زهرى بوده که در انگور به آن حضرت خورانيده بودند (و روايتشده که: چون هنگام وفات آن حضرت شد چشمهاى خود را گشود و فرمود که خويشان مرا جمع کنيد چون همه جمع شدند بسوى ايشان نظر کرد و فرمود شفاعت ما نمىرسد به کسى که نماز را سبک بشمارد و اعتنا به شان او ننمايد).
